Edmund Bałuka (1933-2015). Legenda szczecińskiej rewolty. Przywódca strajku w stoczni im. Adolfa Warskiego w styczniu 1971

“Bałuka jestem….” powiedział przywódca strajku w Stoczni Szczecińskiej im. Adolfa Warskiego w styczniu 1971 roku, wyciągając rękę na powitanie Edwarda Gierka. To był pierwszy przypadek w czasach PRL gdy przywódca partii komunistycznej pojawił się na wezwanie robotników w zakładzie pracy, a nie wysłał na “rozmowy” wojsko i milicję. I tak blisko 40-letni robotnik w kracistej […]

Continue reading

CHLEBA I RÓŻ

BREAD AND ROSES

Po raz pierwszy hasło “Chleba i Róż” pojawiło się w przemówieniu amerykańskiej sufrażystki Helen Todd, wygłaszanego podczas kampanii na rzecz nadania praw wyborczych kobietom, w czercwcu 1910 roku. W wystąpieniu Todd poruszała kwestie warunków pracy i płacy kobiet, a fragment „bread for all, and roses too” zainspirował Jamesa Oppenheima do napisania wiersza, opublikowanego następnie w […]

Continue reading

100×100 JÓZEF MOTWIŁŁ-MIRECKI (1879-1908)

Józef Montwiłł-Mirecki (1879-1908) bojowiec PPS i jeden z dowódców w Organizacji Bojowej, bohater walk o niepodległość i socjalizm. Urodził się 27. lutego 1879 roku w majątku Kłonówek koło Radomia. Pochodził z zamożnej rodziny ziemiańskiej, ojciec był oficerem armii carskiej i  wrogiem konspirowania przeciw carowi. To matka, wychowana w tradycji powstania styczniowego 1863 roku, miał wpływ […]

Continue reading

Aleksandra Szczerbińska “Towarzyszka Ola”

Najczęściej pamiętana jest dziś zapewne jako Pani Marszałkowa Aleksandra Piłsudska. A my dzisiaj chcielibyśmy przypomnieć ją jako Towarzyszkę “Olę”, bojowniczkę PPS, heroiczną “dromaderkę”, czyli kurierkę z narażeniem życia przewożącą broń i nielegalne wydawnictwa na potrzeby polskiego podziemia, jako komendantkę kurierek w Legionach Polskich, jako działaczkę Polskiej Organizacji Wojskowej, jako osobę odznaczoną Krzyżem Niepodległości z Mieczami […]

Continue reading

Rocznica urodzin Stefana Okrzei

132 lata temu, 3 kwietnia 1886 roku, we wsi Dębe na Mazowszu, urodził się Stefan Okrzeja, bojowiec Polskiej Partii Socjalistycznej i legenda walk o niepodległość. “Do kierownictwa nie dorosłem, ale szeregowcem będę dobrym” – mówił o sobie ze skromnością. Jednak gdy wybuchły walki rewolucyjne, Okrzeja szybko stał się “chorążym tłumów”. On to bowiem często dzierżył […]

Continue reading

Stefan Okrzeja

26 marca 1905 roku w ręce carskich siepaczy wpadł niespełna 19-letni Stefan Okrzeja, bojowiec Polskiej Partii Socjalistycznej. Wkrótce trafił przed rosyjski sąd. Jak wielu innych bojowców, nie tyle się tam bronił, co sam oskarżał: “Od dziecka raziło mnie zestawienie nędzy jednych i rozkoszy drugich ludzi, a że nędzy tej było zawsze więcej, że ta nędza […]

Continue reading

Antoni Pajdak

30 lat temu zmarł Antoni Pajdak (1894-1988), legionista, działacz socjalistyczny, komendant Milicji Robotniczej w latach okupacji hitlerowskiej i jeden z przedstawicieli PPS-u we władzach Polski Podziemnej. Aresztowany przez NKWD w marcu 1945 roku, spędził 10 lat w moskiewskim więzieniu, a potem na zesłaniu w Kraju Krasnojarskim. W międzyczasie jego żona Janina zmarła w niejasnych okolicznościach […]

Continue reading

Tadeusz Boy-Żeleński “Piekło kobiet”

Tadeusz Boy-Żeleński Piekło kobiet Od autora 1 Oto zbiór felietonów, powstałych między październikiem a grudniem roku 1929. Przeobrażenie pewnych pojęć, uświadomienie sobie pewnych zagadnień, przezwyciężenie pewnych wstydliwości, posunęło się przez ten czas wśród ogółu tak bardzo, że już dziś — po paru zaledwie miesiącach! — niejedno wydać się może w tych artykułach przedawnione; niejedno wyda […]

Continue reading

Komuna Paryska

147 lat temu, 18 marca 1871 roku, rozpoczął się zryw ludności Paryża, który przeszedł do historii jako Komuna Paryska. Wydarzenie to w Polsce dość popularne, także z uwagi na masowy w nim udział Polaków. Naszych rodaków było pośród komunardów około pięciuset, może nawet sześciuset. Z Komuną Paryską kojarzymy przede wszystkim nazwiska Jarosława Dąbrowskiego i Walerego […]

Continue reading
1 2